Με επιτυχία έληξε το ‘Μελίαμα’ 2009

Ολοκληρώθηκε με επιτυχία στις 29 Μαρτίου το 6ο Πανελλήνιο Συνέδριο & Σεμινάριο Μελισσοθεραπείας, ΜΕΛΙΑΜΑ ’09, στο Ινστιτούτο Γεωπονικών Επιστημών (στο κτήμα Συγγρού στο Μαρούσι) που διοργανώθηκε από το Επιστημονικό Κέντρο Μελισσοθεραπείας. Το Συνέδριο πραγματοποιήθηκε με παράλληλο τριήμερο σεμινάριο για επιστήμονες του χώρου της υγείας και έκθεση.

Το κέντρο βάρους του φετινού Συνεδρίου δόθηκε στην υγεία. Από την εκδήλωση πέρασαν περισσότεροι από τριακόσιοι επισκέπτες με εντυπωσιακή την παρουσία των ιατρών διαφόρων ειδικοτήτων (παθολόγοι, πνευμονολόγοι, διατροφολόγοι, καρδιολόγοι, ρευματολόγοι,
ομοιοπαθητικοί ), καθώς και διατροφολόγων, φαρμακοποιών και άλλων
επιστημόνων του χώρου της υγείας.

Τα σεμινάρια που διεξήχθησαν στις 26,27 και 28 Μαρτίου είχαν επίσης μεγάλη προσέλευση αποδεικνύοντας το ενδιαφέρον των επιστημόνων για τις θεραπευτικές δυνατότητες που προσφέρει η μέλισσα. Οι τεκμηριωμένες πλέον δράσεις των προϊόντων της κυψέλης πείθουν την ιατρική κοινότητα να τα χρησιμοποιήσει.

Το ΜΕΛΙΑΜΑ ’09 ήταν φέτος το γόνιμο έδαφος στο οποίο αντάλλαξαν τις γνώσεις και εμπειρίες τους διακεκριμένοι επιστήμονες, φαρμακοποιοί και μελισσοκόμοι, φέρνοντας έτσι στο φως σημαντικές έρευνες που προάγουν τη βελτίωση της ποιότητας ζωής του ανθρώπου.

Την έναρξη του Συνεδρίου πραγματοποίησε ο Πρόεδρος του Ελληνικού Οργανισμού Εξωτερικού Εμπορίου κος Παπασταύρου και ακολούθησε η εναρκτήρια ομιλία του Προέδρου του ΕΚΕΜ και Μέλους της Apitherapy Commission της Apimondia, Δημητρίου Σελιανάκη, με τίτλο ‘Η ψυχή της Μελισσοθεραπείας’ για την πραγματική σημασία της Μελισσοθεραπείας και την ουσιαστική επίδρασή της στον άνθρωπο. Συνέχισε η κα Κατερίνα Καρατάσου, Κτηνίατρος ΟΜΣΕ, με το θέμα ‘Απώλειες Μελισσοσμηνών: Ένα παγκόσμιο φαινόμενο ζητά εξήγηση και άμεση αντιμετώπιση’.

Το Συνέδριο είχε 3 ενότητες: Υγεία & Διατροφή, Έρευνα, Ιστορία.

iatronet.gr

Να τρώτε μέλι, είναι υγιεινό!

«Ελιξίριο ζωής» τα προϊόντα της μέλισσας, με το μέλι να έχει διπλές ιδιότητες, της τροφής και του ιάματος. Αυτό τονίστηκε ιδιαίτερα σε σημαντική ενημερωτική εκδήλωση με θέμα «Το μέλι στην υγιεινή διατροφή του ανθρώπου και οι θεραπευτικές ιδιότητες των προϊόντων της κυψέλης» που διοργανώθηκε το Σάββατο στην Κομοτηνή από τον Μελισσοκομικό Συνεταιρισμό Ροδόπης σε συνεργασία με την Περιφέρεια ΑΜ-Θ και το Κέντρο Ευρωπαϊκής Πληροφόρησης Κομοτηνής. Ομιλητές ήταν οι: Ανδρέας Θρασυβούλου, Βασίλειος Λιάκος και Χρύσα Τανανάκη από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.

Τους εξαίρετους καθηγητές του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης χαιρέτισε ο πρόεδρος του Μελισσοκομικού Συνεταιρισμού Ν. Ροδόπης Δημήτριος Ζάχος, κάνοντας λόγο για ανθρώπους, οι οποίοι έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στη έρευνα πάνω στα μελισσοκομικά προϊόντα. «Βασιζόμαστε σ’ αυτούς τους ανθρώπους για να προχωρήσουμε μπροστά με τις έρευνές τους, με τη βιβλιογραφία τους».

Μιλώντας για το επίπεδο της μελισσοκομίας στο νομό Ροδόπης, ο κ. Ζάχος έκανε λόγο για ικανοποιητικό ρυθμό ανάπτυξης, που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια, μέσα από τη στροφή των ντόπιων παραγωγών στη μελισσοκομία, «χάρη στους παλιννοστούντες αλλά και στον ντόπιο πληθυσμό που βλέπει ότι δεν μπορεί πλέον να αντεπεξέλθει με τις παραδοσιακές καλλιέργειες, όπως είναι το βαμβάκι, ο καπνός, και στρέφεται στη μελισσοκομία σαν εναλλακτική λύση καλλιέργειας». Ανθόμελο και πευκόμελο είναι τα είδη μελιού που υπάρχουν στην περιοχή μας, η οποία παράγει περίπου 60-70 τόνους μέλι.

Παράλληλα, τόνισε ότι χρειάζονται ενθαρρυντικά μέτρα από την πολιτεία ούτως ώστε «με γρηγορότερους ρυθμούς να προχωρήσουμε στην ανάπτυξη της μελισσοκομίας». Ο ίδιος πιστεύει ότι η μελισσοκομία μπορεί να αντικαταστήσει ένα μέρος των καλλιεργειών που υπάρχουν, μιας και το ελληνικό μέλι είναι περιζήτητο όχι μόνο στη Ευρώπη, αλλά σε ολόκληρο τον κόσμο. Μέχρι σήμερα οι μελισσοκόμοι της Ροδόπης ζητάνε να δοθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση επίδομα επικονίασης στη συμβολή της μέλισσας στο περιβάλλον, ώστε να υπάρχουν κίνητρα για να ασχοληθεί κανείς με μελισσοκομία. «Με αυτά τα δεδομένα αλλά και με κάποιες προτάσεις που έχουμε προς το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, πιστεύουμε ότι η μελισσοκομία θα πάει ακόμα καλύτερα, αν βέβαια εισακουστούμε».

Η αγορά έχει ανάγκη από μέλι και από σύγχρονους μελισσοκόμους, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του κ. Ζάχου, καθώς σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης γίνεται εισαγωγή 150 τόνων μέλι, ενώ η Ελλάδα εισάγει περίπου 700 τόνους μέλι. «Το μέλι πλέον είναι απαλλαγμένο από αντιβιοτικά παράγωγα και φτάνει στο τραπέζι του καταναλωτή όσο το δυνατόν αγνότερο».

«Ελιξίριο ζωής» τα προϊόντα της μέλισσας, όπως τόνισε χαρακτηριστικά ο ομότιμος καθηγητής στο Τμήμα Κτηνιατρικής του Α.Π.Θ. Βασίλιος Λιάκος. Το μέλι έχει διπλές ιδιότητες, από τη μια μεριά σαν τροφή και από την άλλη σαν φάρμακο. «Σαν τροφή προσφέρει στον οργανισμό μας βασικά θερμίδες που χρειάζεται ο οργανισμός για τον εγκέφαλο, αλλά και για τους μυς». Το μέλι δεν παχαίνει όπως τα λιπαρά, γιατί 1 γρ. μέλι έχει 3,2 θερμίδες ενώ 1 γρ. λάδι έχει 9 θερμίδες.

Επίσης, πέραν από τους υδατάνθρακες που περιέχει, το μέλι έχει υπνοστοιχεία, μεταλλικά άλατα, βιταμίνες, λίγα αμινοξέα, καθώς επίσης και αρωματικές αντιοξειδωτικές ουσίες, που είναι πάρα πολύ σημαντικές για τη υγεία του ανθρώπου.
Όσο για τις ιαματικές ιδιότητες του μελιού, ο κ. Λιάκος σημείωσε ότι το μέλι ήταν το πρώτο φάρμακο που χρησιμοποιήθηκε από τον άνθρωπο για την επούλωση πληγών. «Οι αρχαίοι Έλληνες, οι Ρωμαίοι στρατιώτες, οι Ινδοί στρατιώτες κουβαλούσαν μαζί τους μέλι για να το διαλύουν στο νερό ή στο κρασί και να ξεπλένουν τις πληγές τους». Σήμερα το μέλι χρησιμοποιείται για την επούλωση των γαγκρενοδών τραυμάτων που προκαλούνται από σάκχαρο διαβήτη τύπου Β΄, καθώς και για την θεραπεία πληγών που προέρχονται από τραύματα κατάκλισης ή από τραύματα που προκαλούνται από ακτινοβολία που χορηγείται για θεραπεία καρκινικών σωμάτων.

Τέλος, ο κ. Λιάκος μίλησε για υποβάθμιση των συνεταιρισμών, τονίζοντας ότι για την αναβάθμισή τους χρειάζεται ένα μοναδικό κίνητρο που είναι η καλή τιμή του κάθε γεωργικού προϊόντος. «Όπως για κάθε μορφή γεωργικής εκμετάλλευσης, έτσι και για τη μελισσοκομία, υπάρχει το μεγάλο αντικίνητρο, δηλαδή η κακή εμπορία των γεωργικών προϊόντων. Μιλάμε για τεράστια εκμετάλλευση του κάθε είδους παραγωγού που πουλάει φτηνά το προϊόν του και τον κόπο του τον επωφελούνται οι μεγάλοι.

Η υποβάθμιση των συνεταιρισμών έφερε σε τέτοιο σημείο σήμερα τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις ώστε να ζητάμε άλλου είδους κίνητρα. Ένα είναι το κίνητρο, η καλή τιμή του κάθε γεωργικού προϊόντος. Αυτό πρέπει να αντιληφθούν και οι κυβερνώντες, και αυτοί που θέλουν να ασχοληθούν με τη γεωργική παραγωγή».
«Το μέλι και τα υπόλοιπα προϊόντα κυψέλης» ήταν το θέμα που ανέπτυξε η καθηγήτρια του Α.Π.Θ. Χρύσα Τανανάκη, λέκτορας στο Εργαστήριο Μελισσοκομίας-Κτηνοτροφίας. Η κ. Τανανάκη συνιστά σε όλους να καταναλώνουν μέλι γιατί «είναι πολύ καλύτερο από τη ζάχαρη που καταναλώνουμε», καθώς επίσης να μάθουν να τρώνε και τα άλλα προϊόντα κυψέλης, όπως είναι η γύρη, η πρόπολις.

Όσο για τον τρόπο και την ποσότητα της κατανάλωσής της γύρης, συνιστά να ξεκινάει κανείς με ένα κουτάλι του γλυκού κάθε μέρα. Η γύρη είναι πρωτεΐνη και συνιστάται σε άτομα που ασχολούνται με αθλητισμό. «Αν κάποιος δεν μπορεί να τη φάει, μπορεί να τη βάλει μέσα στο χυμό». Την πρόπολις καλύτερα να την καταναλώνει κανείς με μικρά κομματάκια, τα οποία «τα καταπίνουμε κατευθείαν. Κάνει πολύ καλό στο στομάχι». Ο βασιλικός πολτός βοηθάει πολύ τους μαθητές στη διαύγεια και στην αντοχή. Το μέλι είναι καλό γιατί «μας δίνει ενέργεια».

Παρατηρητής της Θράκης

Μελισσοκομικά φυτά της εποχής και της περιοχής

Μερικά άνθη της εποχής στην περιοχή μου ...αλλά δεν νομίζω μόνο στην δικιά μου γιατί είναι αγριολούλουδα κοινά σε άλλες περιοχές....





Άλλα τα προτιμάν οι μέλισσες για την γυρη και άλλα για το νέκταρ ...και τα δυο απολύτως απαραίτητα

Εξαιρετικής ποιότητας το κρητικό μέλι

Το ελληνικό και ειδικότερα το κρητικό μέλι είναι εξαιρετικής ποιότητας. Αυτό επισημάνθηκε σε ημερίδα με θέμα τις ευεργετικές και θεραπευτικές ιδιότητες των μελισσοκομικών προϊόντων, που πραγματοποιήθηκε στο Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων (ΜΑΙΧ).

Την ημερίδα διοργάνωσαν η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Χανίων, ο Φαρμακευτικός Σύλλογος και το Επιστημονικό Κέντρο Μελισσοθεραπείας, υπό την αιγίδα του Συνεταιρισμού Φαρμακοποιών Χανίων.

«Ο Αϊνστάιν είχε πει: "Όταν θα πεθάνει και η τελευταία μέλισσα ο πλανήτης θα έχει 4 μόνο ημέρες ζωής", δίνοντας με αυτόν τον τρόπο την τεράστια σημασία που από πολύ παλιά οι άνθρωποι έδιναν στη μέλισσα», τόνισε η αντιπρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου Χανίων Ελένη Σωμάκη.

Παράλληλα, επεσήμανε ότι «τα προϊόντα τα οποία λαμβάνουμε από τη μέλισσα είναι αρκετά, ενώ αυτά που μπορούν να βοηθήσουν τον άνθρωπο είναι ο βασιλικός πολτός, η γύρη, η πρόπολη όπως και ο μελίτης, ο οποίος είναι συνδυασμός διαφόρων συστατικών. Όλα αυτά έχουν θεραπευτικές και καλωπιστικές ιδιότητες για τον άνθρωπο».

Η κα Σωμάκη αναφέρθηκε και στον Φαρμακευτικό Σύλλογο λέγοντας ότι “ο Σύλλογος έχει αρχίσει μια σειρά ενημερωτικών ημερίδων και συνεδρίων για το κοινό, που αφορούν θέματα επίκαιρα και ενδιαφέροντα. Ένα από αυτά είναι και οι θεραπευτικές ιδιότητες των μελισσοκομικών προϊόντων που παρουσιάζουμε».

Από την πλευρά του, ο αντινομάρχης Χανίων Χαράλαμπος Κουκιανάκης δήλωσε ότι «η μελισσοκομία αποτελεί έναν σημαντικό κλάδο της πρωτογενούς παραγωγής ο οποίος απασχολεί 26.000 μελισσοκόμους, ενώ το 25% είναι επαγγελματίες. Η παραγωγή του μελιού ετησίως ξεπερνάει τους 15 χιλιάδες τόνους. Η χώρα μας αυτή τη στιγμή είναι η δεύτερη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μετά την Ισπανία, σε παραγωγή μελιού».

Ο κ. Κουκιανάκης τόνισε ακόμη ότι «η μέση κατανάλωση στην Ελλάδα ανέρχεται σε 1,5 κιλό μέλι με μεγάλη θρεπτική διατροφική αξία, λόγω της μεγάλης περιεκτικότητας ιχνοστοιχείων. Η απόδειξη ότι το μέλι εξακολουθεί να βρίσκεται στις πιο ψηλές προτιμήσεις των καταναλωτών φαίνεται από το γεγονός ότι, παρά την οικονομική κρίση που έχει πλήξει όλα τα προϊόντα, το μέλι παραμένει σε σταθερή τιμή και με συνεχόμενη ζήτηση». ετησίως, ενώ εξάγουμε μόνο 1.000 τόνους σε άλλες χώρες. Κατά κοινή ομολογία διαθέτουμε το καλύτερο ποιοτικό

Ο κ. Κουκιανάκης υπογράμμισε ότι «το μέλι είναι ίσως το μοναδικό προϊόν που δεν επιδοτείται, ενώ η μόνη στήριξη που έχει από την πολιτεία είναι ότι τώρα τελευταία εντάχθηκε στις αποζημιώσεις ΠΣΕΑ. Η μελισσοκομία γενικά είναι ένας κλάδος με τον οποίο αξίζει κάποιος να ασχοληθεί, οι προοπτικές του βρίσκονται σε ανερχόμενη διαρκώς πορεία».

Ο πρόεδρος του Επιστημονικού Κέντρου Μελισσοθεραπείας Δημήτρης Σελιανάκης τόνισε ότι «το ελληνικό μέλι είναι γνωστό ότι έχει πολλές ιδιαιτερότητες σε σχέση με άλλα μέλια ξένων χωρών, λόγω κυρίως τις βιοποικιλότητας της ελληνικής χλωρίδας. Ειδικότερα το κρητικό και χανιώτικο μέλι είναι πολύ καλό ποιοτικά γιατί η Κρήτη είναι από τα μέρη με τα περισσότερα ενδημικά φυτά. Έτσι η μέλισσα, συλλέγοντας το νέκταρ από τα λουλούδια, παίρνει ουσίες από μεγάλη ποικιλία φυτών που δεν μπορεί να τα βρει από αλλού, δημιουργώντας ένα πολύ καλό και θρεπτικό προϊόν».

Στην εκδήλωση παραβρέθηκε και ο πρόεδρος της Πανευρωπαϊκής Οργάνωσης για τη θεραπευτική δράση των προϊόντων της μέλισσας, καθηγητής βιολόγος Roch Domerego, ο οποίος τόνισε ότι «το μέλι, εδώ και αιώνες, είναι ένα από τα βασικά προϊόντα που έχει μια οικογένεια στο σπίτι της. Σήμερα, όμως, έχουμε τη δυνατότητα να μελετάμε και να αναλύουμε όλα τα προϊόντα της μέλισσας, όπως τη γύρη, την πρόπολη, τον βασιλικό πολτό, έτσι ώστε να διαπιστώνουμε επιστημονικά πλέον και τις ευεργετικές και τις θεραπευτικές τους επιδράσεις στον οργανισμό. Μπορούμε, λοιπόν, να τα χρησιμοποιούμε σε νοσοκομειακή χρήση με τεκμηριωμένες δράσεις».

agronews

Ερώτηση βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ με Θέμα: Μέτρα για την προστασία παραγωγής μελιού στην Ελλάδα

Προς τον κ. Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

Θέμα: Μέτρα για την προστασία παραγωγής μελιού στην Ελλάδα

Η παραγωγή μελιού στην Ελλάδα φτάνει τους 12.000 τόνους, ποσότητα που κατατάσσει τη χώρα μας στις αυτάρκεις ευρωπαϊκές χώρες μαζί με τη Γαλλία και την Ισπανία. Η Ελλάδα διαθέτει αναλογικά τον μεγαλύτερο αριθμό μελισσοκόμων (23.000) και βρίσκεται ένα βήμα μπροστά από την υπόλοιπη ΕΕ, αφού έχει ήδη προσδιορίσει τα ποιοτικά χαρακτηριστικά σε 8 είδη αμιγών κατηγοριών μελιού (ανθόμελο, πευκόμελο, θυμαρίσιο, πορτοκαλιάς κ.λπ.). Όμως για διάφορες αιτίες, τα τελευταία χρόνια καταγράφεται μείωση στην παραγωγή μελιού που εκτιμάται ότι κυμαίνεται από 20% έως 40%.

Συγκεκριμένα, η περίοδος που διανύουμε μέχρι την κορύφωση της ανοιξιάτικης ανθοφορίας, χαρακτηρίζονται πλέον πολύ δύσκολες για την ελληνική μελισσοκομία λόγω της ύπαρξης του nosemosis, ενός παρασίτου που προσβάλλει τις μέλισσες και προκαλεί απώλειες και κατά τη χειμερινή περίοδο της τάξεως του 45-60% (στη Μακεδονία για παράδειγμα), πολύ μεγαλύτερο δηλαδή του ποσοστού των μελισσών που χάνονταν τον χειμώνα (συνήθως 10%).

Δυστυχώς, δεν υπάρχει εγκεκριμένο φάρμακο. Η Ε.Ε. απαγορεύει τη χρήση αντιβιοτικών στην κυψέλη, ενώ οι φαρμακευτικές εταιρείες δεν θεωρούν φαίνεται τη μελισσοκομία προσοδοφόρο πεδίο, έτσι ώστε να στραφούν στην έρευνα-παραγωγή φαρμάκων. Έτσι, το Εργαστήριο Μελισσοκομίας του Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης και οι μελισσοκόμοι προσπαθούν με εμπειρικά φυτικά σκευάσματα (π.χ. με σκόρδο ή θυμόλη) να αντιμετωπίσουν τη νόσο.

Στις 17 Μαρτίου υπογράφτηκε, από τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, η υλοποίηση νέων προγραμμάτων ταχύρρυθμης εκπαίδευσης μελισσοκόμων σε όλη τη χώρα. Εγκρίθηκε το ποσό των 150.000 ευρώ περίπου ως οικονομική ενίσχυση προς τον ΟΓΕΕΚΑ - ΔΗΜΗΤΡΑ, ο οποίος διοργανώνει τις ταχύρυθμες εκπαιδεύσεις σε συνεργασία με τους τοπικούς μελισσοκομικούς φορείς και τις τοπικές Διευθύνσεις Αγροτικής Ανάπτυξης.

Βάσει των προγραμμάτων οι εκπαιδεύσεις αυτές - οι οποίες πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 31 Ιουλίου 2009 - θα δώσουν νέες γνώσεις και κατ' επέκταση δυνατότητες, σε περισσότερους από 2.000 μελισσοκόμους 78 περιοχών της χώρας συμπεριλαμβανομένων και των πλέον απομακρυσμένων πολλών από τις οποίες η οικονομία στηρίζεται στην μελισσοκομία.



Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

- Γνωρίζει το μέγεθος των απωλειών στην παραγωγή μελιού, κυρίως λόγω του παράσιτου και τι προτίθεται να κάνει άμεσα για την αποτελεσματική αντιμετώπισή του;

- Προβλέπεται ενημέρωση των μελισσοκόμων στα προγράμματα ταχύρυθμης εκπαίδευσης για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που οδηγούν στη μείωση της παραγωγής μελιού στην Ελλάδα;

- Εξετάζει το ενδεχόμενο ενίσχυσης της παραγωγής για τις απώλειες στην παραγωγή από εξωγενείς παράγοντες και αίτια που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν;

Οι ερωτώντες βουλευτές Μιχάλης Παπαγιαννάκης,
Ευαγγελία Αμμανατίδου Πασχαλίδου


ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η παραγωγή ελληνικού μελιού συρρικνώνεται

Αιτίες, η ανομβρία και τα φυτοφάρμακα

Λιγότερο μέλι παράγουν τα τελευταία χρόνια οι ελληνικές κυψέλες εξαιτίας των μεγάλων περιόδων ανομβρίας που πλήττουν τη χώρα, αλλά και εξαιτίας της εκτεταμένης χρήσης φυτοφαρμάκων σε καλλιέργειες όπως το βαμβάκι και το καλαμπόκι που ήταν «παράδεισοι νέκταρ» γι’ αυτές.

«Λιγόστεψαν τα άνθη, λιγόστεψε το νέκταρ, λιγόστεψε το μέλι» παρατηρούν οι μελισσοκόμοι σε Χαλκιδική, Θάσο, Εύβοια, Αττική και άλλες περιοχές της Ελλάδας που φημίζονται για το μέλι τους.

Αν και οι επιστήμονες έχουν ξεκαθαρίσει ότι στη χώρα μας δεν έχει κάνει την εμφάνισή του το «ανεξήγητο σύνδρομο κατάρρευσης της κυψέλης» που έχει αποδεκατίσει μελίσσια και μελισσοκομικές επιχειρήσεις στην Αμερική, οι χειμερινοί μήνες αλλά και η περίοδος που διανύουμε μέχρι την κορύφωση της ανοιξιάτικης ανθοφορίας, χαρακτηρίζονται πλέον πολύ δύσκολες για την ελληνική μελισσοκομία λόγω της ύπαρξης του nosemosis, ενός παρασίτου που προσβάλλει τις μέλισσες και προκαλεί απώλειες και κατά τη χειμερινή περίοδο της τάξεως του 45-60% στη Μακεδονία για παράδειγμα, ενώ συνήθως το ποσοστό των μελισσών που χάνονταν τον χειμώνα δεν ξεπερνούσαν συνήθως το 10%.

Το nosemosis είναι γνωστό στους Ελληνες μελισσοκόμους. Ομως έως σήμερα προσέβαλε τις κυψέλες συνήθως την άνοιξη, ενώ το καλοκαίρι τα μελίσσια από μόνα τους μπορούσαν να το αντιμετωπίσουν. Οπως ανέφερε στην «Κ» ο καθηγητής Μελισσοκομίας - Σηροτροφίας του ΑΠΘ κ. Ανδρέας Θρασυβούλου «πρόκειται για νέο είδος που προσέβαλε είδη μελισσών στην Ινδία, στην Κίνα και σε άλλες χώρες της Ασίας, μεταπήδησε στη δυτική μέλισσα και το 2006 ανιχνεύτηκε και στην Ελλάδα».

Καθώς δεν υπάρχει εγκεκριμένο φάρμακο (η Ε.Ε. απαγορεύει τη χρήση αντιβιοτικών στην κυψέλη, ενώ οι φαρμακευτικές εταιρείες δεν θεωρούν τη μελισσοκομία προσοδοφόρο πεδίο έτσι ώστε να στραφούν στην έρευνα-παραγωγή φαρμάκων), το Εργαστήριο Μελισσοκομίας του Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης και οι μελισσοκόμοι προσπαθούν με εμπειρικά φυτικά σκευάσματα (π.χ. με σκόρδο ή θυμόλη) να αντιμετωπίσουν τη νόσο.

Αυτάρκης

Η μείωση στην παραγωγή μελιού εκτιμάται ότι κυμαίνεται από 20% έως 40%. Παρ’ όλα αυτά η παραγωγή στην Ελλάδα φτάνει τους 12.000 τόνους, ποσότητα που κατατάσσει τη χώρα μας στις αυτάρκεις ευρωπαϊκές χώρες μαζί με τη Γαλλία και την Ισπανία.

Οι Ελληνες τρώνε μέλι και η Ελλάδα διαθέτει αναλογικά τον μεγαλύτερο αριθμό μελισσοκόμων (23.000). Στο μέλι η Ε.Ε. έχει μείνει πίσω. Από το 2003 η Ελλάδα βρίσκεται ένα βήμα μπροστά, αφού έχει ήδη προσδιορίσει τα ποιοτικά χαρακτηριστικά σε 8 είδη αμιγών κατηγοριών μελιού (ανθόμελο, πευκόμελο, θυμαρίσιο, πορτοκαλιάς κ.λπ.).

Η επιστροφή στις φυσικές τροφές φέρνει το μέλι ψηλά στις προτιμήσεις της ελληνικής διατροφής, τονίζει ο τ. καθηγητής Κτηνιατρικής κ. Βασ. Λιάκος και είναι ένα από τα λίγα προϊόντα που μπορεί να χαρακτηριστεί «τροφή και ίαμα». Η δράση του στην επούλωση τραυμάτων και εγκαυμάτων είναι γνωστή από την αρχαιότητα.

Σύμφωνα με τον κ. Λιάκο έχουν καταγραφεί οι ιαματικές του ιδιότητες σε περισσότερες από 10 παθήσεις (δυσπεψία, άφθες, λαρυγγίτιδες, έλκος, γαστρίτιδες, αναιμία, αϋπνία, κράμπες κ.λπ.) αλλά σε καμιά περίπτωση, επισημαίνει, «δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη θεραπευτική αγωγή που δίνεται από τον θεράποντα γιατρό».

Την τελευταία τριετία παρατηρείται μεγάλη στροφή των καταναλωτών στα προϊόντα της κυψέλης (βασιλικό πολτό, κερί, γύρη, πρόπολη και ποτά από μέλι) αλλά οι ειδικοί συνιστούν «προσοχή» καθώς έχει διαπιστωθεί ότι κινεζικός βασιλικός πολτός εισάγεται, βαφτίζεται και πωλείται ως ελληνικός.

Στα διάφορα σενάρια που κατά καιρούς επιστρατεύουν οι «τρομολάγνοι του περιβάλλοντος» περί μείωσης της επικονίασης λόγω κλιματικής αλλαγής και κατά συνέπεια μείωσης των μελισσών, «η Ελλάδα, απαντά ο κ. Θρασυβούλου, διαθέτει τη μεγαλύτερη πυκνότητα μελισσών στην Ευρώπη με 9 μελίσσια /τ.χλμ.». Οι μέλισσες πιθανόν να επηρεαστούν από τις επερχόμενες κλιματικές αλλαγές, πρόσθεσε. «Ωστόσο δεν πρόκειται να χαθούν, καθώς εμφανίστηκαν πριν από 500 εκατομμύρια χρόνια και έχουν τέτοιες δυνάμεις προσαρμογής που μάλλον ο άνθρωπος θα εξαφανιστεί πρώτος και μετά αυτές».

kathimerini.gr

Μικρή πατρίδα

Μικρή Πατρίδα ....ένα μικρο video από έμενα....για τις μικρές πατρίδες ...αυτές που έχουμε στην καρδιά μας

Εποχιακοί Μελισσοκομικοί Χειρισμοί

Κοντοθανάση Αγλαΐα , Γεωπόνος Α.Π.Θ Msc

ΜΑΡΤΙΟΣ-ΑΠΡΙΛΙΟΣ

Καθώς προχωρά ο καιρός, αυξάνεται ο πληθυσμός των μελισσών, εντατικοποιείται η ωοτοκία της βασίλισσας και έτσι έχουμε και παράλληλη αύξηση γόνου.

Τους πρώτους μήνες της άνοιξης τα μελίσσια μπορεί να κινδυνεύουν από λιμοκτονία, γιατί τα αποθέματα των τροφών που είχαν για ξεχειμώνιασμα τελείωσαν και δε βρίσκουν τροφές στη φύση ή οι θερμοκρασίες είναι τέτοιες που δεν επιτρέπουν το πέταγμα για συλλογή. Οι μέλισσες είναι ακίνητες με χωμένα τα κεφάλια μέσα στα κελιά. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει αρχικά να ραντιστούν με σιρόπι και όταν δείξουν σημάδια ζωής να τροφοδοτηθούν με μέλι ή σιρόπι.

Καθώς ανοίγει ο καιρός και πλέον είναι δυνατές οι επιθεωρήσεις της κατάστασης των μελισσιών, επιθεωρούμε λεπτομερώς για παρουσία ασθενειών του γόνου και για να τσεκάρουμε την ύπαρξη της βασίλισσας και την ποιότητά της. Εντοπίζουμε τα μελίσσια των οποίων οι βασίλισσες θα αντικατασταθούν.

Αντικαθιστούμε όσες βασίλισσες είναι γερασμένες ή ελαττωματικές. Θυμίζω σε αυτό το σημείο ότι παρόλο που μια βασίλισσα μπορεί να ζήσει έως και 4 χρόνια, ο μελισσοκόμος πρέπει να την κρατά για 2 χρόνια στο μελίσσι του και μετά να την αλλάζει. Η νέα βασίλισσα γεννά περισσότερα αυγά και εκκρίνει περισσότερη ποσότητα φερομόνης, γεγονός που κάνει πιο αισθητή την παρουσία της στο μελίσσι και επιπλέον μειώνεται η πιθανότητα σμηνουργίας.

Αν κάποιος κρατά ημερολόγιο ή τηρεί ένα αρχείο για το μελισσοκομείο του μπορεί εύκολα να γνωρίζει την ηλικία των βασιλισσών του και να τις αντικαθιστά όταν έρθει το πλήρωμα του χρόνου. Μια ακόμη καλή πρακτική είναι το σημάδεμα της βασίλισσας. Με το σημάδεμα ο μελισσοκόμος μπορεί αφενός να την εντοπίζει πανεύκολα κατά τις επιθεωρήσεις, αλλά και να ξέρει την ηλικία της με την πρώτη ματιά.

Μπορεί επίσης να διαπιστώσει αν έχει αντικατασταθεί η βασίλισσα από το μελίσσι για κάποιο λόγο. Η ηλικία προσδιορίζεται από το χρώμα του «σημαδιού». Η επιλογή του χρώματος που θα βάψουμε το θώρακα της βασίλισσας στηρίζεται σε διεθνή κώδικα χρωμάτων και για το 2009 είναι το πράσινο .

[Σημ.:αν δε μπορεί κάποιος να απομονώσει τη βασίλισσα και να τη μαρκάρει με ειδικά χρώματα που υπάρχουν για το σκοπό αυτό στο εμπόριο, υπάρχουν και ειδικά κλουβάκια για την περίσταση].

Καλό είναι ο πληθυσμός των μελισσιών να εξισώνεται την άνοιξη για να γίνονται ταυτόχρονα οι επεμβάσεις σε όλα τα μελίσσια, δυνατά μελίσσια να συλλέγουν νέκταρ και γύρη και τελικά να αυξάνεται η παραγωγή μελιού. Οι συνενώσεις να γίνονται τώρα, αν δεν είναι απαραίτητες το φθινόπωρο για το ασφαλές ξεχειμώνιασμα των μελισσών. Αλλιώς, μπορούμε να ενισχύσουμε τα αδύνατα μελίσσια με πλαίσια υγιή, σφραγισμένου γόνου από άλλα μελίσσια.

ΣΥΝΕΝΩΣΕΙΣ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ

Με εφημερίδα: βάζουμε τα μελίσσια το ένα πάνω στο άλλο και ανάμεσα, για λίγες ώρες, βάζουμε ένα φύλλο εφημερίδας με μικρές τρύπες. Περνώντας από τις τρύπες οι μέλισσες σταδιακά επικοινωνούν και αλλάζουν τροφή μεταξύ τους και έτσι μεταφέρονται και οι φερομόνες τους. Τελικά οι ίδιες οι μέλισσες αφαιρούν την εφημερίδα σταδιακά και η συνένωση είναι ειρηνική.

Με τσίπουρο ή άλλα αρώματα: ραντίζουμε τις μέλισσες με νερό που έχουμε ρίξει γλυκάνισο ή κρασί ή μελισσόχορτο μέσα ή με τσίπουρο και η συνένωση γίνεται ειρηνικά χωρίς άλλες ενέργειες.

Για να διεγείρουμε την ωοτοκία της βασίλισσας τα μελίσσια πρέπει να τροφοδοτούνται καθημερινά με περίπου 200 – 250ml σιρόπι (1:1) για 15 συνεχείς ημέρες. Μεγαλύτερη ποσότητα σιροπιού μπορεί να συμβάλλει αρνητικά, «μπλοκάροντας» το διαθέσιμο χώρο ωοτοκίας της βασίλισσας.

Η διεγερτική τροφοδοσία δεν πρέπει να γίνεται σε ακατάλληλο καιρό, γιατί οι μέλισσες «ξεγελιούνται» από την τροφοδοσία, πετούν για να συλλέξουν τροφές και χάνονται. Επίσης, επεκτείνεται ο γόνος και οι μέλισσες αδυνατούν να τον θερμάνουν.

Απαραίτητη προϋπόθεση για την επιτυχία της διεγερτικής τροφοδοσίας είναι η παρουσία γύρης. Χωρίς τη γύρη η βασίλισσα γεννά, αλλά ο γόνος δεν εκτρέφεται. Επίσης, απαραίτητη είναι η ύπαρξη κηρηθρών με άδεια και καθαρά κελιά κοντά στη γονοφωλιά.

Ο διαθέσιμος χώρος για να γεννήσει η βασίλισσα αυξάνεται με:

Ø μετατόπιση των κεντρικών κηρηθρών με γόνο σε ακριανές θέσεις της γονοφωλιάς.

Ø με περιστροφή των ακριανών κηρηθρών της γονοφωλιάς, όταν είναι καλυμμένες με γόνο μόνο από την εσωτερική πλευρά, ώστε η πλευρά με τα άδεια κελιά να μετακινηθεί προς το εσωτερικό.

Ø απολεπίζονται κελιά με μέλι που βρίσκονται επάνω από το γόνο, για να αφαιρέσουν οι μέλισσες από εκεί το μέλι και έτσι η βασίλισσα να έχει χώρο να γεννήσει.

Ø τοποθετούνται κτισμένες κηρήθρες με άδεια κελιά δίπλα στο γόνο.

Ø σε διώροφα μελίσσια η βασίλισσα μπορεί να βρίσκεται στον επάνω όροφο, που είναι πιο ζεστά, για να γεννήσει και οι μέλισσες αποθηκεύουν στον κάτω όροφο γύρη. Ο μελισσοκόμος αναστρέφει τους ορόφους, ώστε η βασίλισσα με το γόνο να βρεθούν στο κάτω πάτωμα. Όταν η βασίλισσα γεννήσει εκεί, ξαναμετακινούμε τους ορόφους.

Την άνοιξη τα μελίσσια χτίζουν εντατικά και ο μελισσοκόμος μπορεί να το εκμεταλλευτεί για να αντικαταστήσει τις παλιές και μαυρισμένες κηρήθρες που: 1) αποτελούν εστία μόλυνσης 2)επηρεάζουν την ποιότητα του μελιού λόγω της συγκέντρωσης καταλοίπων φαρμάκων στο κερί 3) για τον ίδιο λόγο η κηρήθρα μπορεί να γίνει τοξική για το γόνο. 4) συντελούν στην κατασκευή περισσότερων κηφηνοκελιών - έμμεσα αυξάνεται ο πληθυσμός της βαρρόα. Κάθε χρόνο πρέπει να αντικαθιστούμε τουλάχιστον το 25% των κηρηθρών.

Φύλλα κηρήθρας τοποθετούμε όταν το μελίσσι είναι σε θέση να χτίσει δηλαδή όταν η θερμοκρασία έχει ξεπεράσει τους 13-15 ^οC, όταν υπάρχουν γύρη και νέκταρ διαθέσιμα στη φύση, όταν υπάρχει γόνος και αρκετές νεαρές μέλισσες-χτίστριες.

Όσο περνάει ο καιρός, δεν πρέπει να ξεχνάμε και τη σμηνουργία, το φυσικό τρόπο πολλαπλασιασμού ενός μελισσιού, όπου το μελίσσι χωρίζεται και ένα μέρος των εργατριών μαζί με την παλιά βασίλισσα αφήνει τη φωλιά προς αναζήτηση νέας φωλιάς, ενώ οι υπόλοιπες εργάτριες μένουν στην παλιά φωλιά με έναν αριθμό βασιλικών κελιών έτοιμων να δώσουν καινούριες βασίλισσες. Η σμηνουργία προκαλείται κυρίως από :

α) συνωστισμό και έλλειψη χώρου για να γεννήσει η βασίλισσα

β) έλλειψη χώρου για αποθήκευση τροφών

γ) μείωση της ποσότητας της φερομόνης της βασίλισσας – γερασμένη βασίλισσα.

Άρα ένα επιπλέον μέλημα του μελισσοκόμου είναι να δώσει επιπλέον χώρο στα μελίσσια του.

Ο χώρος αυξάνεται με προσθήκη κτισμένων ή άκτιστων κηρηθρών ή ορόφων. Οι άκτιστες κηρήθρες τοποθετούνται αμέσως μετά το γόνο και ποτέ ανάμεσα στο γόνο, γιατί τότε προκαλούν τη σμηνουργία αντί να την προλάβουν. Αν βάλουμε νέο όροφο, στον κάτω όροφο αφήνεται η βασίλισσα και 1 πλαίσιο γόνου και συμπληρώνεται με κενές κηρήθρες, ενώ επάνω μεταφέρονται τα υπόλοιπα πλαίσια. Παρεμβάλλεται βασιλικό διάφραγμα και επάνω ανοίγεται είσοδος.

Τσουκνίδα